Politieke barometer week 9

Na uitbreken oorlog in Oekraïne: klein verlies FVD, kleine winst JA21 en VVD

Klik hier voor de peiling in detail.

In onze laatste Politieke Barometer, waarvan het veldwerk net na het begin van de Russische invasie in Oekraïne liep, zien we enkele kleine verschuivingen ter rechterzijde van het politieke spectrum. Ten opzichte van een maand geleden verliest Forum voor Democratie 2 zetels, de VVD en JA21 winnen er juist 2. Ook bij Volt zien we een verschuiving; de partij – geplaagd door het schandaal rondom kamerlid Nifüler Gündogan – verliest 2 zetels.

Forum voor Democratie, en dan vooral partijleider Thierry Baudet, wordt al een tijd bekritiseerd om zijn expliciete pro-Russische houding in het debat over de crisis in Oekraïne. Baudet vindt dat het westen schuld draagt voor de ontstane situatie. Forum voor Democratie verliest 2 zetels in onze peiling. JA21, de electorale concurrent op rechts die zich presenteert als gematigder alternatief, wint juist 2 zetels en komt uit op 8 zetels; het hoogst aantal zetels in onze peilingen sinds het ontstaan van de partij.

Ook de VVD wint 2 zetels deze maand. Daarmee weet de partij van premier Mark Rutte een einde te maken aan een langdurende negatieve trend. De afgelopen 6 maanden verloren de liberalen zetels. Stonden ze in september 2021 nog op 39 zetels, in januari waren er daar nog maar 30 van over. Nu stijgt de partij dus naar 32 zetels.

De interne problematiek van Volt, dat kamerlid Nifüler Gündogan schorste, resulteert in een verlies van 2 zetels. Volt komt nu uit op 5 zetels, waarmee de partij teruggezakt naar virtuele zetelaantal van december vorig jaar.

Ook de BoerBurgerBeweging (BBB) laat deze maand een verlies zien. De partij kende sinds september een opwaartse trend in de Politieke Barometer, maar deze maand verliezen ze twee zetels. De partij komt nu uit op 5 zetels.

Het zeteloverzicht: de VVD komt uit op 32 zetels, gevolgd door D66 met 20 zetels en de PVV (17). Hierna een aantal partijen die vrij dicht op elkaar zitten: het CDA en de PvdA (beide 10 zetels), GroenLinks en Partij voor de Dieren (beide op 9), JA21 (8) en de SP (7 zetels). ChristenUnie, Volt en de BBB komen alle drie uit op 5 zetels. De kleinste partijen bestaan uit DENK (4), Forum voor Democratie (4), SGP (3), 50PLUS (1) en BIJ1 (1).

Ondertussen maakt Nederland zich op voor de gemeenteraadsverkiezingen. Met nog twee weken te gaan neemt de belangstelling van kiezers toe. Vorige maand was maar net iets meer dan de helft van alle kiezers (55%) er van bewust dat er dit jaar verkiezingen waren. Nu is dat zo’n driekwart (74%). Net als een maand geleden zegt zo’n 15% van alle kiezers zich ‘sterk’ te interesseren voor de lokale politiek. Het aandeel kiezers dat blijk geeft van ‘matige’ interesse is ook vrijwel onveranderd met 62%.

Bij de vorige gemeenteraadsverkiezingen, in 2018, stemden nog ongeveer 3 op de 10 kiezers op een lokale partij. Ook nu is er weer veel aandacht voor het electorale potentieel van lokale partijen. Onze data laten zien dat de aantrekkingskracht van die partijen vooral schuilt in de verbondenheid met de gemeente en het profiel op lokale thema’s. Wantrouwen in landelijke partijen speelt een rol maar lijkt niet de belangrijkste drijfveer voor kiezers van lokale partijen.

Meer resultaten uit ons aanvullend onderzoek over de gemeenteraadsverkiezingen zijn terug te lezen op www.depeiling.nl.

Onze cijfers worden ook gepubliceerd door EenVandaag in De Peiling.

Je kunt ons ook op Twitter volgen via www.twitter.com/Politieke_B.

Schrijver(s)

  • Sjoerd van Heck
    Sjoerd van Heck
    Onderzoeksadviseur - Ipsos I&O Publiek

Related news

  • Moederdag blijft belangrijk, maar betekenis verschuift
    Moederschap Enquête

    Moederdag blijft belangrijk, maar betekenis verschuift

    Moederdag blijft voor veel Nederlanders een belangrijk moment om stil te staan bij moeders. Tegelijkertijd ontstaat er meer aandacht voor verschillende vormen van moederschap en de betekenis die de dag voor mensen kan hebben. Dat blijkt uit onderzoek onder 1.000 Nederlanders, uitgevoerd in april 2026 door Ipsos I&O in opdracht van Plants & Flowers Foundation Holland.
  • The Ipsos People and Climate Change Report 2026

    Het Ipsos People and Climate Change Rapport 2026

    In het rapport People and Climate Change van 2026 richten we ons op de rol van mensen in de klimaatcrisis, de omschakeling naar een klimaatneutrale toekomst, en hoe ESG in 2026 een centrale plaats inneemt binnen bedrijfsstrategieën.
  • 2026 Europa's Beste Steden
    Toerisme Enquête

    2026 Europa's Beste Steden: Londen behoudt de eerste plek

    De toonaangevende ranglijst van Europese steden, samengesteld door Resonance in samenwerking met onderzoek van Ipsos, ondervroeg meer dan 5.000 mensen in tien landen om te bepalen welke steden echt tot de absolute top behoren.