Politieke barometer week 13

Verdubbeling zetelaantal BBB; VVD niet langer de grootste partij

Klik hier voor de peiling in detail.

De eerste Politieke Barometer na de Provinciale Statenverkiezingen van 15 maart (uitgevoerd tussen 24 en 27 maart) laat net als bij de verkiezingen een electorale aardverschuiving zien. De BBB, die bij de Provinciale Statenverkiezingen in alle provincies de grootste partij werd, stijgt deze maand naar 28 zetels; een verdubbeling van het zetelaantal sinds de vorige meting.

De winst van BBB lijkt voornamelijk ten koste te gaan van de PVV en JA21. Ten opzichte van de vorige Politieke Barometer verliest de PVV deze maand 4 zetels en komt uit op 12 zetels. Dit is het laagste zetelaantal sinds de meting van april in 2018. JA21 levert deze maand 3 zetels in en staat daarmee op 6 zetels.

Maar ook de coalitiepartijen verliezen terrein. De VVD raakt in deze Politieke Barometer 2 zetels kwijt en komt daarmee uit op 27 zetels. D66 noteert deze maand een verlies van 3 zetels: de partij gaat van 15 zetels in februari naar 12 zetels in maart. Daarmee staat D66 op een virtueel dieptepunt in onze peilingen sinds de Tweede Kamerverkiezingen 2021. Ook het CDA, dat bij de Provinciale Statenverkiezingen bijna halveerde, verliest deze maand 2 zetels. Hiermee komt de partij van Wopke Hoekstra uit op 7 zetels; het laagste zetelaantal in jaren.

Met het verlies van de coalitiepartijen zouden de partijen nu gezamenlijk 50 zetels behalen in de Tweede Kamer. Hiermee is het draagvlak van de coalitie op het laagste punt sinds de Tweede Kamerverkiezingen van 2021 en ligt het zetelaantal 25 zetels lager dan het benodigde aantal om een meerderheid te halen.

De enige andere partij die naast de BBB deze maand in de plus staat, is de PvdA. De partij van fractievoorzitter Attje Kuiken peilt deze maand 12 zetels, een winst van 2 zetels ten opzichte van februari.

Het zeteloverzicht. De BBB komt uit op 28 zetels, op de voet gevolgd door de VVD met 27 zetels. Dan volgen D66, PVV en PvdA alle drie met 12 zetels. GroenLinks komt deze maand uit op 11 zetels, Partij voor de Dieren staat op 8 en het CDA en SP peilen er beide 7. JA21 staat op 6 zetels en dan volgen de ChristenUnie (4), Volt (4), Forum voor Democratie (4), SGP (3) en DENK (3). 50PLUS en BIJ1 peilen deze maand beide 1 zetel.

In de Politieke Barometer wordt kiezers gevraagd wat ze zouden stemmen als er morgen verkiezingen voor de Tweede Kamer zouden zijn. Dat is een wezenlijk andere verkiezing dan de verkiezingen voor de Provinciale Staten. Zo is de opkomst bij Tweede Kamerverkiezingen doorgaans hoger (in 2021 was de opkomst 79%, terwijl de Provinciale Statenverkiezingen 2023 58% van de kiesgerechtigden een stem uitbracht) en spelen andere overwegingen een rol bij kiezers. Daarom kunnen we de landelijke (voorlopige) uitslag van de Provinciale Statenverkiezingen – in termen van Eerste Kamerzetels – niet zomaar ‘doorvertalen’ naar virtuele zetels in de Tweede Kamer.

Onze cijfers worden ook gepubliceerd door EenVandaag in De Peiling. Meer resultaten uit ons aanvullend onderzoek zijn terug te lezen op www.depeiling.nl.

Je kunt ons ook op Twitter volgen via www.twitter.com/Politieke_B.

The author(s)

  • Sjoerd van Heck
    Sjoerd van Heck
    Research Consultant - Ipsos I&O Public

Related news

  • The Ipsos Energy Transition Barometer
    Energy Survey

    The Ipsos Energy Transition Barometer

    In the 2026 Energy Transition Barometer, we look at how affordability, security, and reliability concerns are converging to reshape public support for the energy transition across 31 countries — including a rare before-and-after view of attitudes following the Iran conflict.
  • Know the New America & Beyond: June 2026
    Politics Survey

    Know the New America & Beyond: June 2026

    A monthly dispatch of Ipsos’ best insights on the U.S., tailored for the world
  • What Worries the World – June 2026

    What Worries the World – June 2026

    Conducted monthly in 30 countries among around 20,000 adults for over a decade, the Ipsos What Worries the World study offers an exceptional snapshot of world opinion on pressing global issues.