Nu Mark Rutte de vluchtelingencrisis naar zich toe heeft getrokken, verwachten ongeduldige kiezers snel een uitweg. De premier kijkt vooral naar Europese oplossingen. Dat vergt een lastige balanceer act. Want zijn kiezers verlangen niet alleen minder asielzoekers in Nederland, maar ook minder Europa.
Na de “electorale aardbeving” bij de Provinciale Statenverkiezingen in maart tuft de BBB-trekker virtueel gestaag door naar het Torentje. Met 30 zetels in onze peiling van april heeft de partij van Caroline van der Plas de jarenlange hegemonie van Mark Ruttes VVD doorbroken. Het electoraat van de BBB is in een jaar tijd verviervoudigd (!!) en – na de winst bij de Provinciale Statenverkiezingen – zal de partij naar alle waarschijnlijkheid in alle windstreken van Nederland de koers van het provinciebestuur (mee)bepalen. De BoerBurgerBeweging zal dus in een korte periode de omschakeling moeten maken van een oppositiepartij naar een potentiële bestuurderspartij. Maar is de partij daar wel klaar voor en wat zijn de verwachtingen van de achterban?
Achterbannen coalitiepartijen oneens over stikstofbeleid | Weinig vertrouwen in kabinet | Linksom of rechtsom in de Eerste Kamer? | Klimaatzorgen nauwelijks veranderd na IPCC-rapport | Inflatiezorgen onveranderd hoog
Na de Provinciale Statenverkiezingen ging het veel over ‘het signaal van de kiezer’. Maar welk signaal dan? De verkiezingsuitslag is complex, en vertelt meer dan één verhaal. Bovendien bestaat ‘de kiezer’ niet.
De waterschappen worden steeds belangrijker. Maar onze data laten zien dat kennis over de waterschappen en interesse in de verkiezingen ontbreekt bij kiezers. Dat is ook niet zo gek, want van een politieke campagne waarin partijen verschillende ideeën over de waterschappen uitwisselen is geen sprake.
Steun voor nieuwe partijen is zeer moeilijk in te schatten, zeker bij verkiezingen met een lage opkomst. Cruciaal voor de kansen van BBB en JA21 wordt de vraag uit welke electorale vijvers zij vissen: halen ze kiezers weg uit het centrumrechtse blok of uit het rechts-populistische blok?
Het vertrouwen in de landelijke politiek is al maanden laag (alhoewel weer iets herstellende), een kabinetsmeerderheid in de Eerste Kamer is ver weg en oppositiepartijen maken onderhandelingen met het kabinet tot centraal thema in de campagne. Het is daarom verleidelijk te denken dat de komende verkiezingen voor de Provinciale Statenverkiezingen een referendum over Rutte IV worden. Maar de data geven nog geen blijk van een dergelijke dynamiek.
Nu het einde van 2022 nadert, is het de hoogste tijd om de balans van het afgelopen politieke jaar op te maken. Het was een jaar waarin de ene crisis de andere opvolgde, en we te maken kregen met historische inflatiecijfers. De binnenlandse politiek ging naast de aanpak van de klimaatcrisis, het gasdossier in Groningen en de hervorming van het pensioenstelsel, met name over de stikstofcrisis. Een lastig dossier waar al meerdere bewindspersonen zich op stuk beten en waar Remkes (weer) een rapport over schreef. Een bewogen politiek jaar was het dus zeker. Onze ministersploeg hield veel ballen tegelijkertijd in de lucht. Maar hoe vonden de kiezers dat ze het deden? Een overzicht van een aantal van de hoofdrolspelers van het afgelopen jaar.
Blijft de VVD zo groot? Of zet het electorale verval - 7 zetels verlies ten opzichte van het huidige zetelaantal in de Tweede Kamer - door? De kansen van de VVD beschreven aan de hand van drie aspecten: de politieke leider, de plaats van de partij in het politieke landschap, en de ideologie.
