De exitpolls vergeleken met de verkiezingsuitslag: hoe hebben we het gedaan?

Op 23 mei 2019 vonden er verkiezingen plaats voor de Nederlandse zetels van het Europees Parlement. Ipsos voerde in opdracht van de NOS een landelijke exitpoll uit op de verkiezingsdag. De resultaten, een indicatie van de uitslag in percentages en zetels en de opkomst, werden door de NOS in de televisie-uitzending op de verkiezingsavond gepresenteerd.

Exitpolls EUAls we de resultaten van de exitpoll met de daadwerkelijke verkiezingsuitslag vergelijken blijkt dat de exitpoll een accuraat beeld van de verkiezing heeft opgeleverd. Zo bleek de PvdA inderdaad de grote winnaar, terwijl de PVV en SP een groot verlies te verwerken hebben. Ook de opkomstprognose kwam met 41.2% dichtbij de daadwerkelijke opkomst van 41.9%.

De maximale afwijking van onze exitpoll in termen van percentages betreft 1.1 procentpunt (bij CU-SGP). Bij alle andere partijen is de procentuele afwijking lager dan één procentpunt. In termen van zetels zien we dat de afwijking bij vier partijen (PVV, SP, PvdA en PvdD) één zetel betreft. Dit zijn normale afwijkingen die horen bij steekproefonderzoek met zekere betrouwbaarheidsmarges. Daarom hebben we van tevoren ook gecommuniceerd dat er een betrouwbaarheidsmarge van 1 zetel geldt. 

Dat de geringe afwijkingen in termen van percentages hebben geleid tot afwijkingen van één zetel bij relatief veel partijen heeft ermee te maken dat een aantal partijen (PVV, SP, PvdD en 50PLUS) een percentage van de stemmen heeft gekregen dat zeer dicht bij de kiesdeler (ongeveer 3,84%) ligt. Dat heeft de onzekerheid in termen van zetels vergroot. 
 

Exitpolls EU